عنوان تحقيق

   شناسايي طرحها و نقوش سنتي فرش دستباف كرمان و ايجاد و راه اندازي بانك اطلاعات فرش دستباف

اهداف تحقيق

1 - هدف اصلي از انجام تحقيق شناسايي نقوش سنتي فرش دستباف كرمان و احياء آنها مي باشد .

2 – ايجاد و راه اندازي بانك اطلاعاتي فرش دستباف است كه در برگيرنده كليه اطلاعات مربوط به فرش ، نقوش فرش ، طراحان فرش ، از گذشته تا كنون بصورت CD مي باشد .

اهميت و ضرورت

امروزه فرش دستباف كرمان بدلايل متعدد منجمله پايين بودن كيفيت ، عدم استفاده از رنگهاي طبيعي ، عدم نوآوري در طرحهاي متناسب با سليقه بازار ، عدم وجود مواد اوليه مرغوب ، مهاجرت روستائيان به شهرها و نپرداختن به اين حرفه ، از دست دادن طراحان قديمي و عدم توجه به طراحان فعلي اين هنر و دلايل ديگر با مشكل روبرو شده‌ و بازار خود را از دست داده است . اما كشورهاي ديگر مثل چين ، هند ، پاكستان و نپال توانسته اند با كپي برداري از همين طرحهاي اصيل كرمان در بازار جهاني جاي خود را باز كنند . همچنين عدم توجه به طرحهاي قديمي و سنتي كه برخي از آنها داراي قدمت بالايي بيش از يك قرن مي باشند ، باعث ركود فرش دستباف در سالهاي اخير شده است .

يكي از راههايي كه استان كرمان بتواند اعتبار گذشته خود را در زمينه فرش دستباف بدست آورد ، توجه به طرحها و نقوش قديمي فرش دستباف مي‌باشد كه در حال حاضر يا بدست فراموشي سپرده شده و يا در حال نابودي مي باشند . به همين جهت بررسي و شناسايي طرحهاي فرش دستباف استان كرمان اهميت و ضرورت تحقيق را مي‌رساند .

روش تحقيق

به منظور انجام تحقيق از دو روش ، روش ميداني به منظور تهيه عكس و برخي اطلاعات هنرمندان ، و روش كتابخانه اي به منظور تهيه مطالب مكتوب استفاده شده است و محقق با مراجعه به مراكز بافت و توليد فرشهاي دستباف و مشاهده حضوري  و همچنين مراجعه به كتابخانه ها به بررسي تحقيق پرداخته است .

روش جمع آوري اطلاعات

به منظور جمع آوري اطلاعات از روش مشاهده و مصاحبه استفاده شده است . در اين روش چند سؤال بصورت كلي از قبل تهيه شده است و همراه با مشاهده گر و مصاحبه كننده به مراكز توليد و بافت فرش دستباف مراجعه و از پاسخگويان خواسته شده است كه به آنها پاسخ دهند.

جامعه آماري

جامعه آماري شامل كليه توليد كنندگان و بافندگان فرش دستباف شهرها و مراكز بافت فرش دستباف استان كرمان مي باشند . 

واژه‌ها

فرش دستباف : هنر و صنعتي كه بافنده با الهام از طبيعت اطراف خود و با دست آن را مي‌بافد.

طرح و نقشه : منظور از طرح همان اشكال و نگاره‌هايي است كه طراحان با الهام از طبيعت مي‌كشند. اجزاء تشكيل دهنده هر طرح قالي عبارتند از نقش زمينه و حاشيه طراحي در كرمان در بعضي از نقوش مانند نقشه هاي يكسره ، بندي ، درختي منحصر مي شوند به طراحي متن و حاشيه كه حاشيه به حاشيه هاي كوچكتر در كناره ها محصور مي شود و در طرحهاي ترنجدار به اين ملزومات متن و حاشيه لچك و ترنج اضافه مي گردد .

 همانند نقوش شاه عباسي ، فرشهاي افشاري